پاول پامئتکین:

پروژه عظیم آبرسانی قذافی*

در Uncategorized در ۲۰ اکتبر ۲۰۱۱

تارنمای جنگ و صلح

http://www.warandpeace.ru/ru/reports/view/62875/

مترجم: ا. م. شیری

۲۹ مهر ١٣٩٠

طرح عظیم احداث روخانه- عظیمترین پروژه بلندپروازانه جماهیری لیبی- شبکه آبرسانی، تأمین آب آشامیدنی مناطق بیآب و بخش صنعتی شمال لیبی با آبهای منابع زیرزمینی در جنوب این کشور بهشمار میرود. بر اساس ارزیابیهای کارشناسان مستقل، این پروژه عظیم ترین طرح مهندسی تاکنونی در جهان است. علت عدم شهرت پروژه این است که رسانههای غربی عملا درباره آن سکوت اختیار کردند و برای اجرای آن  ٢۵ میلیارد دلار هزینه شد که به جای خود، بزرگترین سرمایه هزینه شده برای سازندگی در تاریخ جهان بود.

قذافی کار روی طرح خود را در سال ٨٠ آغاز کرد و این طرح تا شروع جنگهای کنونی عملا  اجرا شده بود. مخصوصاًَ تدکید میکنیم که برای اجرای این طرح حتی یک سنت پول خارجی صرف نشد. تحقق این پروژه نشاندهنده این واقعیت است که سلطه بر منابع یکی از فاکتورهای مؤثر در تنظیم سیاست جهانی میباشد. آیا جنگ کنونی برعلیه لیبی، اولین جنگ برای سلطه بر آب آشامیدنی نیست؟ جنگافروزان حتماًَ میدانند به خاطر چه میجنگند! آب جاری در رودخانههای مصنوعی، از چهار منبع عظیم آب زیرزمینی واقع در مناطق حمدا، کوفرا، مرزوق و سیرت که ذخیره آب آنها ۳۵۰۰۰ کیلومترمکعب تخمینزده میشود، تأمین میگردد! این میزان آب میتواند تمام خاک کشوری مثل را آلمان به ارتفاع ١٠٠ متر بپوشاند و بر اساس آخرین مطالعات انجام شده، آب چاههای لیبی تقریبا تا ۵٠٠٠ سال کفایت میکند.

علاوه بر این، این پروژه آبرسانی را به جای خود میتوان «هشتمین معجزه جهان» نامید، زیرا، اگر انتقال روزانه ۵،۶ میلیون مترمکعب آب از کویر را هم به آن اضافه کنیم و در نظر بگیریم که به طور حیرتانگیزی چه صحرای وسیعی را به اراضی زیر کشت جهان میافزاید، صحت این نامگذاری ثابت میشود. طرح احداث رودخانههای مصنوعی به هیچوجه قابل مقایسه با پروژه آبیاری مزارع پنبه آسیای میانه اتحاد شوروی که باعث تخریب آب و هوای اورال گردید، نبود. تفاوت جدی پروژه آبرسانی لیبی در این است که برای آبیاری مزارع کشاورزی از منابع آبها زیرزمینی استفاده میشود نه از آبهای موجود در سطح که گاهی نیز خساراتی به بار میآورند. انتقال آب به واسطه ۴۰۰۰ کیلومتر لوله فولادی تعبیه شده در عمق زمین انجام میگیرد. با پمپاژ آب از چندصد متر از آبهای ٢٧٠ معدن زیرزمینی، در حوضهای آرتیزان ذخیره میشود. یک مترمکعب آب زلال مثل کریستال، با احتساب تمام مخارج استخراخ از معادن زیرزمینی و انتقال آن برای دولت لیبی تقریباًَ ۳۵ سنت هزینه برمیدارد که معادل قیمت یک مترمکعب آب سرد در شهرهای بزرگ روسیه، مثل مسکو میباشد. اگر این را با بهای یک مترمکعب در کشورهای اروپایی (تقریبا ٢ یورو) مقایسه کنیم، در اینصورت ذخیره آبهای زیرزمینی لیبی، طبق برآوردهای تخمینی، تقریبا ۶٠ میلیارد یورو خواهد بود (در ذکر این رقم، مثل اینکه نویسنده محترم، مرتکب اشتباه ریاضی شده است. زیرا، ۳۵۰۰۰ کیلومترمکعب، با قیمت ٢ یورو برای هر متر مکعب، ٧٠ تریلیون یورو خواهد بود، نه تقریبا ۶٠ میلیارد یورو). تردید نداشته باشید که چنین حجم آب با توجه به افزایش دائمی بهای هر متر مکعب آن، بسیار بیشتر از نفت اهمیت دارد.

تا جنگ در حدود ۱۶۰۰۰۰ هکتار اراضی کشاورزی با آب رودخانههای مصنوعی آبیاری میشد و در جنوب در مناطق کویری، آبهای زیرزمینی برای تأمین آب شرب حیوانت به نهرها جاری شده بود. و اما مسئله مهم این بود که شهرهای بزرگ کشور، از جمله طرابلس، با آب آشامیدنی تأمین شده بود.

در اینجا تاریخهای مرتبط با اجرای پروژه آبیاری لیبی را ذکر میکنم که در سال ٢٠٠٨، تحت عنوان «طرح عظیم رودخانههای مصنوعی» در کتاب رکوردهای گینس ثبت شد:

٣ اکتبر سال ١٩٨٣- کنگره خلقی جماهیری لیبی تشکیل گردید و جسله فوق العادهای به منظور تشریح منابع تأمین مالی آغاز عملیات اجرایی پروژه برگزار کرد.

۲۸ اوت سال ١٩٨۴- رهبر لیبی سنگ بنای اجرایی طرح را گذاشت.

۲۶ اوت سال ١٩٨٩- مرحله دوم ساخت پروژه آبیاری آغاز شد.

۱۱ سپتامبر سال ١٩٨٩- سد اجدابیه آبگیری شد.

۲۸ سپتامبر سال ١٩٨٩- سد عمر مختار آبگیری شد.

۴ سپتامبر سال ١٩٩١- سد القردابیه آبگیری شد.

۲۸ اوت سال ١٩٩۶- تأمین طرابلس با آب دائم آغاز شد.

۲۸ سپتامبر سال ٢٠٠٧- کار آبرسانی به شهر قاریان پایان یافت.

با در نظر گرفتن اینکه کشورهای همسایه لیبی، از جمله مصر از کمبود منابع آب رنج میبرد، این مدعا کاملا منطقی به نظر میرسد که جماهیری لیبی با اجرای این پروژه آبرسانی، کاملا قادر به گسترش حوزه نفوذ خود در منطقه و برانگیختن انقلاب سبز، هم به معنی مجازی و هم به معنی واقعی کلمه در آنها بود. به ویژه اینکه به حساب آبیاری اراضی شمال آفریقا، اکثر مشکلات ناشی از کمآبی در آفریقا سریعا حل میشد و استقلال اقتصادی منطقه تأمین میگردید. شاید در همین رابطه بود که قذافی مرتباًَ روستائیان مصر را برای کار در لیبی دعوت میکرد.

اجرای این پروژه یک سیلی واقعی بر صورت همه غرب بود، به خصوص اگر فراموش نکنیم که هم بانک جهانی و هم وزارت خارجه ایالات متحده آمریکا طرحی را برای شیرین کردن آب دریا به عربستان سعودی پیشنهاد میکنند که هر مترمکعب آن به قیمت ۴ دلار و البته فقط به نفع خود آنها تمام میشود.

نکته بسیار شایسته تعمق این است که اول سپتامبر سال گذشته، سرهنگ قذافی ضمن سخنرانی خود در مراسم سالگرد آغاز اجرای این پروژه گفت: «با اجرای این طرح، تهدیدهای آمریکا برعلیه لیبی دوچندان خواهد شد». علاوه بر این، قذافی چند سال قبل نیز اعلام کرد که پروژه آبیاری لیبی، جدیترین پاسخ به آمریکاست که لیبی را همواره به حمایت از تروریسم متهم کرده و حیات کشور ما را وابسته به دلارهای نفتی میداند. پشتبانی صریح حسنی مبارک، رئیسجمهور سابق مصر از این پروژه نیز که احتمالا یک اتفاق ساده نبود، بسیار حیرتانگیز است.

*- پانوشت مترجم:

درست دقایقی که مشغول نوشتن برگردان آخرین جملات مقاله فوق بودم، انتشار خبر ترور معمر قذافی از تلویزیون یورونیوز افکارم را آشفته کرد. به گفته این کانال امپریالیستی، بمبافکنهای سازمان تروریستی ناتو وی را هدف قرار دادند. طبیعی بود نمیتوانستم از کنار مسئله ترور قذافی مثل کشتن هر انسان دیگر بیتفاوت بگذرم. چرا که قتل انسان، صرفنظر از کیستی او، به هر شیوه و روشی، خواه در زندان، در زیر شکنجه و یا اعدام، خواه در زیر بمباران یا به شکل ترور، به خصوص قذافی که سه نسل بلافصل این خانواده (پدر بزرگ قذافی تا فرزندان و خودش) قربانی تروریسم استعمار میشوند، غیرقابل توجیه است. البته ترور قذافی اولین ترور رهبر یک مملکت نیست و احتمال نمیرود حتی در کوتاهمدت هم آخرین باشد. قبل از وی نیز بسیاری از رهبران ملی، مترقی و یا حتی اندک مخالف سیاستهای دولتهای امپریالیستی- تروریستی، به رغم تفاوتهای شخصیتی، جهانبینی و مواضع سیاسی خود، قربانی تروریسم دولتی امپریالیسم غرب شدند. از میان آنها میتوان احمد سوکارنو، عمر توریخوس، سالوادور آلنده، پاتریس لومومبا، موریس بیشاب، آلدو مورو، ضیاءالحق، دکتر نجیب، میلوشوویچ، صدام حسین و پسرانش را نام برد.

با این وجود، گمان نمیکنم با توجه به اوضاع مالی- اقتصادی کنونی امپریالیسم در مقیاس جهانی، جشن و سرور گماشتگان نهادهای مالی تحت کنترل صهیونیسم بینالمللی امپریالیسم، مثل اوباما، کلینتون، سارکوزی، کامرون، مدوداوف، برسلکونی، مرکل، اشتون، راسموسن و بسیاری دیگر به خاطر ترور معمر قذافی چندان به طول انجامد. چرا که مردم جهان به پا خاسته و عنقریب «گواهی فوت» نظام ضدانسانی موجود را امضاء خواهد کرد.

از این گذشته، خواهشمندم تصاویر مربوط به نوشتار فوق را در نشانی منبع، (تارنمای جنگ و صلح) ملاحظه نمائید^۱ و ببینید که چگونه فقط همین چند تصویر، صحت ارزیابی نویسنده از پروژه آبرسانی لیبی به عنوان «هشتمین معجزه جهان» را تأئید میکنند! معجزهای که خلق لیبی در دوره ۴٢ ساله استقلال ملی، در صحاری خشک و بی آب و علف آفریدند. معجزهای که نتیجه اجرای طرح عظیم آبیاری و رودخانهسازی رژیم قذافی به حساب منابع مالی داخلی بود، کمپانی تروریستی ناتو در زیر پرچم سازمان ملل متحد تاکنون بخش اعظم آنها را به همراه جان دهها هزار لیبیایی، آوارگی و بیکاری ٢ میلیون نفر و فراری دادن یک میلیون کارگر خارجی از لیبی ۶ میلیون نفری، نابود ساخته و قرار است در اجرای قطعنامه شماره ٢٠٠٩ شورای امنیت سازمان ملل متحد نیز هر جا که احتمالا اثری از این دستاوردهای معجزهآسا باقیمانده، بمباران نماید!

در همه حال، ما برای افشای جنایات امپریالیسم به واقعیات تکیه میکنیم. چرا که بدون خنثی کردن دسایس و دعلکاریهای امپریالیسم، هر گفت و سخنی از آزادی و استقلال و ترقی، یاوهای بیش نخواهد بود و در همین حال، بگذار کارچاقکُنهای امپریالیسم هم تا دلشان میخواهد بر دهان جوجهدمکراتهایشان «دمکراسی»  و «حقوق بشر» قی کنند.

۱) یادداشتی از "ریشهها": در این تنظیم تصاویری که ا. م. شیری از آنها یاد کرده است در بالا به متن ترجمه ایشان افزوده شده است.